Portekiz’de konut sorunuyla çatışan protestolar, Avrupa genelindeki gündemi etkiliyor

Ülkenin bazı bölgelerinde şiddetli etkili olan birkaç adıyla); ünlü fırtına, okul ve iş yerlerini kapatmaya zorladı; kendi gibi yürüyüş yapmak isteyenleri engelledi, ancak Lizbon’un Rossio Meydanı’nda barınma hakkı için çadır kuran eylemcilerin son bir geceyi bu çadırlarda geçirmesine mani. İnsanca yaşam hakkı üzerine mücadele eden “Lizbon Kampı” (Acampada de Lisboa) gelişimi, fırtına nedeniyle sonunda geçici barikatları kaldırma kararı verdi; fakat çeşitli etkinlik ve düzenlenen direniş süreç devam ediyor. Web Zirvesi paralel olarak Çadır Zirvesi düzenleniyor; zirvenin sembolik belirtisi de çadır temsil ediyor. Görüşler bu zıtlığa odaklanıyor: Lizbon bir yandan lüks turizm merkezleri olarak diğer yandan özellikle gençlerin maaşları kirasını yetmiyor.

Barınma temel bir hak mı, değil mi?

Temel ihtiyaçlar suyuna erişim, sağlık ve eğitim hizmetleri birer toplumsal hak mıdır? Peki, insanlık onuruna uygun yaşanabilecek bir evin ücretini ödeyebilecek gelire sahip olmak toplumsal hak sayılmalı mı? Başkentte haftalarca devam eden kültürel eylemi, bu mesajı Avrupa’nın merkezinde yeniden gündeme getirdi. Bahsedilen sadece bir tane konut krizi değil; barınmanın öncelikli bir|en) hakkı olarak güvence altına almak için verilen kapsamlı savaş.

Avrupa’da barınma krizine karşı ortak tepki

Gösteriler; Komşu ülkelerde düzenlenen benzer etkinlikler ile birlikte, Fransa ve Alman hükümetlerin ekonomi politikalarına gösterilen karşılıklar da büyüyor. Artan konut enflasyonu tüm Avrupa’da bir çeşit çaresizlik hissediliyor. 10 Ekim’de Porto’da başlayan kira hakları kamuoyu gösterileri başkente yayılırken; Rossio meydanında ve Porto)’da Porto’daki barınma alanları kuruldu. Protestocular, kira ödeyenlerin tahliyesini kolaylaştıran yasa kaldırılmasını istiyor. Yeni kira fiyatları yasası, merkez sağ hükümetin sorunu daha da. Genç nüfus başta daha fazla ve 2015’ten beri konut ücretleri ülke geneli oranıyla yüz altmış dokuz artmış durumda. Portekiz’in başka şehirleri oran açısından yüz seksen ve Lizbon ise yüz seksen altı. Portekiz Bankası’na ait bilgiye ülke geniş alanda 300 ev açığı mevcut. Yıl 2011 ekonominin mali krizi sırasında yardım başarsa Avrupa Komisyonu, Avrupa Merkez Bankası ve IMF; kamu harcamalarına kısıtlamalar uyguladı. Yani bu nedenle gelişmeler öncelikle piyasa devredildi. Yüksek turist akışının kira fiyatları artmasında büyük payı olduğu. Sağ sağ iktidar politikaları protestoları baskı yöntemleriyle yoğunca karşı çıkıyor. 25 Ekim’de polis çadır kamplarını dağıttı; gözaltılar ve yaralanmalar yaşandı. 1 Kasım’da yeni müdahale gerçekleşti. Bu hareketin şiarı da oldukça tesirli: “Kirayı ödeyemiyor musun? Çadırını getir”. Konut bulamayan insanlar, yaşanabilirlik krizini kınama etmek için meydanlarda çadır döşediler; hükümet düzenli bu çadırlardan kaldırıyor. Protestocular geçici sığınakları kıssa da toplumsal direniş sürecek çünkü güvenlik güçlerinin müdahalesi konut krizini çözmeyecek.